Sinds de oprichting van de Vuelta a España in 1935, telt het professionele wielrennen drie etappekoersen van drie weken aan de top van de hiërarchie: de Tour de France, de Giro d’Italia en de Vuelta. Het winnen van elk van deze Grote Rondes tijdens een carrière plaatst een renner in een zeer selecte kring. Slechts enkele namen staan op deze lijst, en hun profiel vertelt evenveel over de evolutie van het wielrennen als over hun individuele kwaliteiten.
Wat de palmares van de drievoudigen onthult over de tijdperken van het wielrennen
We zouden ons kunnen beperken tot het opstellen van een overzicht van namen en data. De lezing wordt rijker wanneer we kijken in welke periode elke renner zijn drievoudige overwinning heeft behaald. Jacques Anquetil, de eerste in de geschiedenis die de drie Grote Rondes won, bouwde zijn palmares op tussen het einde van de jaren 1950 en het midden van de jaren 1960, in een tijd waarin gelijktijdige deelname aan de Giro en de Tour in hetzelfde seizoen gebruikelijk was.
Aanrader : 3D-animatie in Toulouse: een kwaliteitsopleiding in het hart van innovatie
Felice Gimondi, Eddy Merckx en Bernard Hinault voltooiden de hunne in decennia waarin de kalender meer ruimte bood aan een unieke leider binnen zijn team. Daarentegen passen recentere gevallen (Alberto Contador, Chris Froome, Vincenzo Nibali) in een context waarin de teams hun leiders over meerdere doelen verspreiden, waardoor de zoektocht naar de drievoudige overwinning minder systematisch wordt.
Om de lijst van winnaars van de 3 grote rondes met hun gedetailleerde palmares te bekijken, valt op: de meerderheid van de betrokken renners heeft meerdere jaren, soms een decennium, nodig gehad tussen hun eerste en hun laatste gewonnen Grote Ronde.
Ook interessant : CrossFit in Parijs: transformeer je training in de stad van het licht
Vuelta a España: de toegangspoort naar de drievoudige overwinning van de Grote Rondes
Een patroon tekent zich af sinds het midden van de jaren 2010. De Vuelta, waarvan de parcoursen als iets minder mediageniek worden beschouwd dan die van de Tour, dient als de eerste Grote Ronde die wordt gewonnen door renners die daarna de Giro en de Tour de France nastreven. Chris Froome en Primož Roglič illustreren deze traject.
Froome won de Vuelta 2017 voordat hij de Giro 2018 won, waarmee hij zijn drievoudige overwinning voltooide. Roglič won drie Vuelta’s voordat hij zich op de Giro richtte. Deze strategie is geen toeval.
- De positionering van de Vuelta aan het einde van het seizoen (augustus-september) maakt het mogelijk om deze na een Tour de France te richten die in ondersteuning of ter voorbereiding is gereden.
- De media-aandacht is daar minder dan bij de Tour, wat een gunstiger terrein biedt voor de eerste overwinningen in een Grote Ronde.
- Het Spaanse bergprofiel, dat zeer veeleisend is, selecteert klimmers-rolrijders die vervolgens kunnen uitblinken in de Giro en de Tour.
De Vuelta fungeert als een laboratorium voor toekomstige winnaars van de drie koersen. Het omgekeerde fenomeen (eerst de Tour winnen en vervolgens naar de Vuelta gaan) was de norm bij de kampioenen van de jaren 1960 tot 1990.
UCI-puntensysteem en kalender: waarom de drievoudige overwinning moeilijker wordt
De wijzigingen in het UCI-puntensysteem sinds 2020 hebben de situatie veranderd. Teams, bezorgd om hun wereldranglijst om hun WorldTour-licentie te waarborgen, verspreiden hun renners meer over de hele kalender. Een unieke leider die zich richt op de drie Grote Rondes mobiliseert aanzienlijke middelen zonder een voldoende rendement in UCI-punten op de andere koersen te garanderen.
Het resultaat is concreet: een carrière opbouwen rond de overwinning in de drie Grote Rondes is niet langer een uitgesproken doel voor de meeste teams. Tadej Pogačar, die de Tour en de Giro heeft gewonnen, blijft een van de weinige huidige renners wiens profiel de drievoudige overwinning plausibel zou maken. De beschikbare gegevens maken het niet mogelijk te voorspellen of hij ooit de Vuelta met dit specifieke doel zal nastreven.
Het economische en symbolische gewicht van de Tour de France overschaduwt dat van de Giro en de Vuelta. Sommige analyses benadrukken dat sponsors en omroepen hun aandacht op juli concentreren, wat de financiële prikkel om de andere twee Grote Rondes als leider te rijden vermindert.
De drievoudige overwinning in één seizoen: een bijna verdwenen prestatie
Het beëindigen van de drie Grote Rondes in hetzelfde jaar (niet noodzakelijkerwijs ze winnen, gewoon ze beëindigen) vertegenwoordigt een fysieke inspanning die maar heel weinig renners zich opleggen. Een analyse van Le Monde in 2017 telde 34 renners die de drie Grote Rondes in hetzelfde seizoen hebben beëindigd. Sindsdien is er geen nieuw geval toegevoegd aan de recente UCI-rapporten.
Het winnen van de drie in hetzelfde jaar is nog nooit gerealiseerd in het moderne tijdperk. De kalender staat het bijna niet toe: het achtereenvolgens rijden van de Giro (mei), de Tour (juli) en de Vuelta (augustus-september) vereist ongeveer vier maanden competitie op het hoogste niveau met zeer weinig herstel.
Fysiek en tactisch profiel van de winnaars van de drie Grote Rondes
De renners die de drievoudige overwinning hebben behaald, delen een gemeenschappelijk profiel. Het zijn nooit pure specialisten: noch exclusieve klimmers, noch vlakke rolrijders. Elke winnaar van de drie Grote Rondes beheerst de tijdrit en de hoge bergen, twee disciplines die de algemene ranking over drie weken bepalen.
Eddy Merckx verzamelde etappeoverwinningen naast de algemene overwinning. Hinault combineerde kracht in de tijdrit met explosiviteit in de bergen. Contador viel op door zijn onvoorspelbare aanvallen. Nibali excelleerde in technische afdalingen en moeilijke omstandigheden. Froome leunde op een uitzonderlijke aerobe motor, ondersteund door een team dat om hem heen was gebouwd.
De veelzijdigheid blijft de gemeenschappelijke noemer. Een renner die op één terrein domineert, wint niet de drie Grote Rondes, omdat elke koers een andere balans biedt tussen vlakke kilometers, bergen en individuele tijdritten.
Wie kan zich nog bij de club van winnaars van de drie Grote Rondes voegen
De vraag rijst elk seizoen. Pogačar, al winnaar van de Tour de France en de Giro d’Italia, hoeft alleen nog maar een Vuelta te winnen. Roglič, drievoudig winnaar van de Vuelta en winnaar van de Giro, moet nog de Tour winnen. Jonas Vingegaard, tweevoudig winnaar van de Tour, zou een andere Grote Ronde moeten nastreven om in de discussie te komen.
Het aantal geloofwaardige kandidaten blijft per generatie zeer laag. De kalenderbeperkingen, de specialisatie van de teams en het risico op blessures tijdens drie weken durende koersen beperken de pogingen. De drievoudige overwinning behoudt zijn status als een zeldzame prestatie, niet omdat het niveau is gedaald, maar omdat het ecosysteem van het professionele wielrennen in de tegenovergestelde richting duwt.